Nasıl hazırlanır? Üç adımda süreç
Uygulama örneği: Türkçe - olayın kişisini ve yerini bulma
| Başlangıç bilgisi | Öğrenci kısa öyküde kişiyi buluyor; olayın geçtiği yeri belirlemek için model gerekiyor. |
|---|---|
| Hedef / karar | Kısa öykünün kişi ve yer bilgilerini metindeki kanıtlarıyla bulmaya yönelik bir öğretim oturumu planlanır. |
| Uygulama | Öğretmen ilk örnekte yer bilgisini nasıl bulduğunu gösterir. İkinci öyküyü birlikte incelerler; yeni öyküyü öğrenci bağımsız yanıtlar. |
| Kontrol noktası | Son denemede yeni materyal kullanılır; öğretim sırasında verilen ipucu bağımsız başarı sayılmaz. |
Örnekler kurgusaldır. Ders, beceri, destek ve ölçütler öğrencinin gerçek değerlendirme verisine göre belirlenir.
Bu rehber farklı ders ve beceri alanlarına uyarlanabilir. Aşağıdaki uygulama senaryolarını öğrencinin gerçek değerlendirme verilerine göre düzenleyin.
Metindeki açık bilgiyi bulma amacı için hazırlık, model olma, rehberli uygulama, bağımsız deneme ve değerlendirme adımlarını birlikte planlayın.
BEP ile BÖP arasındaki bağı kurun
BEP öğrencinin öncelikli amaçlarını ve genel eğitim düzenlemelerini tanımlar. BÖP ise belirli bir amacın nasıl öğretileceğini ayrıntılandırır. BÖP hazırlarken yeni ve ilgisiz bir amaç üretmek yerine BEP’teki hedefi, öğrenci performansını ve ölçütü temel alın.
Bu örnekte hedef, kısa metindeki yer bilgisini bağımsız bulmaktır. Öğrenci kişi sorularını yanıtlayabilmekte; yer sorularında ilgili cümlenin gösterilmesine ihtiyaç duymaktadır. Materyaller farklı yerlerde geçen üç kısa metin, yanıt kartları ve kayıt çizelgesidir.
Hazırlık ve model olma
Öğrenciye çalışma amacını kısa ve açık söyleyin: “Bugün olayın nerede geçtiğini bulacağız.” Gerekli sözcükleri bir görsel üzerinden yoklayın. Görevin anlaşılması için bir deneme yapın; henüz öğretim yapılmadan alınan cevabı başlangıç verisi olarak ayırın.
İlk metinde öğretmen soruyu okur ve düşüncesini seslendirir: “Nerede sorusu bir yer aramamı istiyor. Metinde parkta sözcüğünü buldum.” Hedef cümleyi gösterir, cevabı söyler. Bu model denemesi bağımsız öğrenci başarısı olarak puanlanmaz.
Rehberli ve bağımsız uygulama
İkinci metinde soruyu öğrenciye yöneltin. Gerektiğinde önceden belirlediğiniz ipucunu sunun ve desteği kaydedin. İpucunun yalnızca cevabı ezberletmesine değil, öğrencinin ilgili bilgiyi bulmasına yardım etmesine dikkat edin.
Üçüncü metinde bağımsız deneme sunun. Cevap için yeterli süre bırakın. Yanlışta düzeltici öğretim yapabilirsiniz; ancak ilk tepkiyi kayıtta değiştirmeyin. Bağımsız değerlendirmeden sonra yapılan düzeltme farklı bir veri olarak tutulmalıdır.
Ders sonunda karar verin
Bağımsız doğru sayısını toplam bağımsız yoklama sayısına bölün. Kullanılan ipucu, öğrencinin katılımı ve işe yarayan materyali kısa notla ekleyin. Deneme sayısı çok azsa yüzdeyi kesin bir öğrenme kararı olarak yorumlamayın.
Bir sonraki derste aynı beceriyi yeni metinle yoklayın. Başarı artmıyorsa metni kısaltma, tek soru türüne dönme veya model sayısını artırma seçeneklerinden birini planlı biçimde deneyin. Birden fazla değişikliği aynı anda yaparsanız hangisinin etkili olduğunu ayırt etmek güçleşir.
Uygulamaya geç
Bu örneği öğrencinin güncel performansına göre düzenleyin. Hazırlanan metin öğretim taslağıdır; öğrencinin gerçek değerlendirmesinin yerini almaz.
Öğretim kaydını kısa tutun
Ders sonunda şu dört alanı doldurmak yeterli bir başlangıçtır: Hangi örnek kullanıldı? Öğrenci ilk denemede ne yaptı? Hangi ipucu verildi? Sonraki derste ne değişecek? “Ders iyi geçti” yerine “Üç bağımsız denemede iki doğru; üçüncü soruda ilgili cümle gösterilince doğru; sonraki derste yeni metinde aynı soru türü” gibi somut bir not yazın.
Uygulama öncesi son kontrol
- Örnekteki sayıları öğrencinin gerçek verisiyle değiştirdim.
- Bağımsız tepki ile destekli tepkiyi ayrı kaydettim.
- Öğretim materyali ve değerlendirme koşulunu belirttim.
- Sonraki adımı ve izleme zamanını açık yazdım.
Bu içerikteki öğrenci profilleri ve sayılar örnektir. Planı öğrencinin gözlem ve değerlendirme verileriyle hazırlayın.